HOME - NIEUWS - HISTORIE - BESTUUR - LID WORDEN - LINKS - GASTENBOEK - THEMA


Fliplandse brandweer al zestig jaar paraat

Het is inmiddels zestig jaar geleden dat tijdens een vergadering van het gemeentebestuur van Sint Philipsland op 1 maart 1946 werd besloten om een vrijwillige brandweer op te richten. Nu in 2006 viert de Fliplandse brandweer haar zestigjarig bestaan. Hoewel het woord brandweer velen doet denken aan de mensen die branden bestrijden, is dit niet meer de enige taak waar de brandweer voor ingezet wordt. Ook voor bijvoorbeeld verkeersongevallen en ongevallen met gevaarlijke stoffen komt de brandweer ter plaatse om mensen in nood te helpen. Al zestig jaar lang staan de Fliplandse vrijwilligers klaar om in geval van nood direct in te kunnen grijpen.


De handbrandspuit die naar alle waarschijnlijkheid in gebruik is geweest bij de Fliplandse brandweer.

Al sinds de jaren ’20 van de 19e eeuw werd de brandveiligheid op Sint Philipsland gewaarborgd door de zogeheten plichtbrandweer. Iedere mannelijke inwoner die tussen de 20 en 60 jaar oud was en zich in goede lichamelijke gesteldheid bevond, was tot de dienst bij de brandweer verplicht. Op 26 mei 1826 werd door de gemeenteraad van Sint Philipsland besloten om twee handbrandspuiten aan te schaffen. Eerder was het plan geopperd om een motorbrandspuit te kopen, maar omdat de financiële middelen dit niet toelieten ging dat niet door. De kosten van de handbrandspuit waren 52 gulden, waarvan twee gulden voor het transport. Voor de prijs van 675 gulden werd in juni 1872 een brandspuit gekocht bij de Heeren A. Bikkers en Zoon te Rotterdam. Een leuke anekdote is dat de gemeente dit bedrag niet in één keer kon betalen, waardoor de betaling werd voldaan in 27 stukken van elk 25 gulden groot. Nu er een brandspuit was aangeschaft, moest er ook een stalling voor gezocht worden. Daarom besloot de gemeenteraad op 19 juni 1872 om achter de school een brandspuithuisje te laten bouwen. De Fliplandse aannemer C. Geense nam het karwei aan voor f 221,70.

Oorlog
Sinds het begin van de 20e eeuw waren er weinig veranderingen geweest ten aanzien van de brandbestrijding op Sint Philipsland. Dit veranderde toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Al in het begin van de oorlogsjaren moest een ‘Register van daglonen’ worden opgesteld. Elke brandweerman werd op deze manier geregistreerd. Op bevel van de Duitse bezetter stuurde de Fliplandse gemeenteraad op 16 januari 1942 een brief naar de Ortscommandant in Bergen op Zoom. De Duitsers wilden weten hoe het er met de hulpverlening bij brand voor stond. In de brief is te lezen dat de plichtbrandweer toentertijd 120 manschappen telde. Het blusmateriaal waar deze spuitgasten mee moesten werken bestond toen nog steeds uit een handbrandspuit. Tijdens de oorlogsjaren gingen de vergaderingen van de raad gewoon door en werd er op 3 juni 1942 besloten om een motorbrandspuit aan te schaffen. De spuit zou in Anna Jacobapolder gestationeerd worden omdat er daar veel bommen vielen die branden veroorzaakten. De aanschaf van de spuit zou 2235 gulden vergen. De inwoners van Anna Jacobapolder hadden zelf 2074 gulden ingezameld om de spuit te bekostigen.


Brand in een bollenschuur aan de Zuiddijk op 12 oktober 1963.

Vrijwillige brandweer
Nadat jarenlang gewerkt was met een plichtbrandweer kwam er in 1946 een voorstel om een vrijwillige brandweer op te richten. Op 1 maart 1946 besloot de gemeenteraad met algemene stemmen om dit voorstel te verwezenlijken. Alle brandweerlieden werden opgeleid, zodat in geval van nood de één de ander zou kunnen vervangen. Voor de leden van de vrijwillige brandweer werd een jaarlijkse vergoeding van 25 gulden vastgesteld. Bij het verzuimen van een oefening werd twee gulden van de vergoeding in mindering gebracht. De heer A.W. Everaers werd aangesteld als commandant en de heer L. van Duuren werd benoemd tot ondercommandant. Vandaag de dag wordt nog steeds in vrijwillig verband gewerkt. De Fliplandse blusgroep telt 18 vrijwilligers die dag en nacht gealarmeerd kunnen worden. Toen per 1 januari 1995 de gemeente Sint Philipsland fuseerde met de gemeente Tholen werden ook de beide brandweerkorpsen samengevoegd. Aanvankelijk werd de brandweer gealarmeerd door de sirene op het dak van de brandweerkazerne. Omdat iedereen de sirene kon horen, trok een brand altijd veel toeschouwers. Om dit te voorkomen werden in 1976 alarmontvangers in gebruik genomen. De brandweerlieden dragen de zogenaamde ‘piepers’ altijd op zak en zijn zo altijd bereikbaar. Tot voor kort werd gebruikt gemaakt van een analoog systeem, maar sinds juni 2005 gebeurt dit door een landelijk digitaal systeem, P2000 genaamd. Bij een alarmering krijgen de brandweerlieden op een schermpje van hun alarmontvanger de melding te zien.


De oude Chevrolet met daarvoor toenmalig commandant M.A. van
Duuren (l) en zijn broer J. van Duuren.


Kazerne
Tijdens de watersnoodramp in 1953 werd de oude lagere school, waarin de brandspuit stond gestationeerd, geheel verwoest. De gemeenten Hengelo en Delden hadden Sint Philipsland na de verwoestende ramp geadopteerd. Toen een delegatie van deze gemeenten een bezoek bracht aan Sint Philipsland, werd de vraag gesteld aan toenmalig burgemeester L.J. de Jonge of hij nog wensen had. Zijn antwoord was dat de gemeente eigenlijk nog verlegen zat om een brandspuit. Wonder boven wonder ging deze wens in vervulling en kreeg Sint Philipsland een motorbrandspuit. De spuit beschikte over een Fordmotor van 90 PK en de pomp had een maximum capaciteit van 3200 liter per minuut. Op 21 september 1953 boog de gemeenteraad zich over de plannen om een nieuwe brandweerkazerne te bouwen. Op 19 oktober van dat jaar werd opdracht gegeven aan architectenbureau IRS. Rotterdam en ’t Hooft te Goes om een ontwerp te maken voor de kazerne. Aannemer P. de Raat klaarde de klus voor een bedrag van 32058 gulden. Op de kazerne kwam een dertien meter hoge toren om de slangen in te laten drogen. Op 24 maart 1955 werd de kazerne officieel in gebruik genomen. Na de samenvoeging van de gemeenten Sint Philipsland en Tholen werd de kazerne ingrijpend verbouwd. De karakteristieke slangendroogtoren werd ondanks protest van de Fliplandse bevolking door middel van een handtekeningactie gesloopt. Op 14 juni 1995 werd de verbouwde kazerne heropend door toenmalig burgemeester Van der Munnik.

Voertuigen
Het eerste brandweervoertuig dat zichzelf kon voortbewegen werd aangeschaft in 1956. De Chevrolet 4400 beschikte over een watertank van 900 liter met een Storkpomp en werd geleverd door de firma Wijnveen te Wageningen. Voor het voertuig werd 9350 gulden neergeteld. Voor de opbouw kwam hier nog een bedrag van 13.950 gulden bij. Op 22 oktober 1956 werd de complete wagen geleverd. Vele jaren heeft de Fliplandse brandweer gebruikt gemaakt van dit voertuig, totdat in 1976 werd besloten om een nieuw voertuig aan te schaffen. De keuze viel op een Mercedes Benz 1017, geleverd door firma De Boer te Amsterdam. Het voertuig, aangedreven door een 6-cilinder dieselmotor, werd op 21 januari 1977 officieel overgedragen aan de Fliplandse brandweer. Dit vond plaats op het gemeentehuis waar onder grote belangstelling de sleutels werden overhandigd aan toenmalig brandweercommandant M.A. van Duuren. Het voertuig werd voor een bedrag van f 154.813,60 aangeschaft. Reeds de maandag na de ingebruikname werd de premičre geleverd toen de Fliplandse brandweer moest uitrukken naar de Wilhelminastraat voor een binnenbrand. Toen de Mercedes in 2000 al drieëntwintig jaar in gebruik was, werd het tijd om dit voertuig te vervangen. Daarom werd in het eerste jaar van het nieuwe millennium een werkgroep gevormd die moest adviseren in de aankoop en de indeling van het aan te kopen voertuig. Uiteindelijk viel de keuze op een MAN met een 12-tons chassis. Tegelijkertijd met de aanschaf van het nieuwe blusvoertuig kreeg de blusgroep de beschikking over een nieuwe motorspuitaanhanger. Deze beschikt over een losse pomp om bij een brand bluswater uit bijvoorbeeld sloten aan te zuigen. Op 12 januari 2001 trok het nieuwe brandweervoertuig zijn eerste sporen over de Thoolse wegen. De blusgroep Sint-Annaland kreeg tegelijkertijd een identiek voertuig ter beschikking. Op 17 februari 2001 werden de nieuwe voertuigen officieel overgedragen in Tholen tijdens de jaarlijkse brandweerfeestavond.


Het huidige blusvoertuig van de Fliplandse brandweer.

Uitrukken
Met een gemiddelde van dertien uitrukken per jaar moet de Fliplandse blusgroep nog regelmatig uitrukken om hulp te verlenen bij branden of ongevallen. De laatste veertig jaar is het autoverkeer drastisch toegenomen, waarmee ook de verkeersongevallen toenamen. Ieder jaar moet de Fliplandse blusgroep weer verschillende keren uitrukken om mensen uit een zwaar gehavende auto te bevrijden.


De Fliplandse brandweer ingezet tijdens een grote brand in een stroklamp in Sint-Annaland op 10 september 2005.

Lange tijd was het bestrijden van brand de enige taak van de vrijwilligers. In de loop der jaren is Sint Philipsland door verschillende grote branden geteisterd. Zo brak er op zaterdagmorgen 12 oktober 1963 omstreeks half 8 brand uit in een bollenschuur aan de Zuiddijk. De gehele gladiolenoogst van de eigenaar ging bij deze brand verloren. In een krantenbericht over de brand is te lezen dat de oorzaak van de brand mogelijk een explosie was. Een ingrijpend ongeval vond plaats op 20 september 1992, toen een sportvliegtuigje neerstortte op de slikken in de Krabbenkreek. Vier inwoners van Sint Philipsland kwamen hierbij om het leven. Alhoewel de Fliplandse brandweer wél werd gealarmeerd, werden ze niet ingezet bij het ongeval, daar het vliegtuigje aan de andere zijde van het water op grondgebied van de brandweer van Sint-Annaland lag. Inmiddels is de brandweer in Sint Philipsland al 60 jaar in vrijwillig verband georganiseerd. “Vrijwillig maar niet vrijblijvend”, is een veelgehoorde term. Elke vrijwilliger moet de nodige opleidingen volgen om bij de brandweer in dienst te kunnen treden. Op deze manier is de brandveiligheid op Sint Philipsland gewaarborgd en staan professionele brandweerlieden zeven dagen per week en 24 uur per dag paraat.

Jan-Willem Kempeneers


Ook bij een ongeval komt het steeds vaker voor dat de brandweer ter plaatse wordt gevraagd om mensen uit een benarde positie te bevrijden.
    



All rights reserved - © 2007-2016 - Heemkundekring "Philippuslandt" - Realisatie: Kempeneers Multimedia